Ndryshimi i fundit: E Enjte, 14 Shtator 2017

Shuma e borxhit pėr frymė nė vitet 2010-2013

4 vite mė parė
Si njė ndėr indikatorėt mė tė rėndėsishėm, i cili ndihmon nė gjykimin e aftėsisė paguese sė njė shteti pėr tė shlyer borxhin e tij, “shuma e borxhit pėr frymė” paraqet njė interes tė vecantė pėr t’u marrė nė shqyrtim.

Ai llogaritet si raport i borxhit total publik tė emėtuar dhe ende tė pashlyer me popullsinė nė njė vit tė caktuar dhe ėshtė njė ndėr elementėt kryesor qė pėrcakton riskun dhe normėn e interesit tė letrave me vlerė. Pėr kėtė arsye, Open Data Albania, ka marrė nė analizė ecurinė e kėtij idikatori pėr vitet 2010-2013 .


Burimi: Ministria e Financave , INSTAT
Komentet dhe pėrpunimi: ODA


Sic mund tė shikohet edhe nga grafiku, “borxhi pėr frymė” ka pėrjetuar njė rritje me ritme jo tė ngadalta. Rritjen mė tė madhe e ka pasur nė vitin 2011, krahasuar me vitin 2010, me rreth 22.27%. Duhet theksuar se kjo rritje e madhe ka ardhur kryesisht nga ulja e numrit tė popullsisė sė raportuar nga INSTAT me rezultatet e Censusit pėr vitin 2011, nga e cila rezultonte njė popullsi 11.27% mė e vogėl se sa nė vitin 2010.

Megjithatė, edhe rritja e stokut te borxhit me 57.2 miliardė lekė apo 8% mė shumė, dha ndikimin e tij nė arritjen nivelit tė borxhit pėr frymė nga 223 949 lekė nė vitin 2010, nė 273 831 lekė nė vitin 2011. Ky ka qenė viti i vetėm, nė tė cilin rritja e “borxhit pėr frymė” shpjegohet kryesisht nga variabli popullsi, pasi pėr vitet nė vijim, stoku i borxhit ėshtė faktori mbizotėrues.


Burimi: Ministria e Financave , INSTAT
Komentet dhe pėrpunimi: ODA


Nė vitin 2012, borxhi pėr frymė mendohet tė jetė rreth 287 648 lekė, referuar kjo parashikimeve tė bėra nga Ministria e Financave qė nė 1 Gusht, 2012 , pėr nivelin e pritshėm tė stokut tė borxhit deri nė fund tė vitit. Nė fakt, ka pak gjasa qė borxhi pėr frymė tė qėndrojė nė kėtė nivel, pasi qė nė 30 Shtator, 2012, Ministria e Financave raporton njė stok borxhi 9-mujor prej 814 miliardė lekėsh , qė ėshtė afėrsisht 99.79% e stokut tė borxhit qė duhej tė rezultonte deri nė fund tė vitit.

Nė vitin 2013, stoku i borxhit ėshtė parashikuar tė shkojė nė rreth 895.7 miliardė lekė. Nėse do tė supozonim njė rritje mesatare tė popullsisė nga viti nė vit me rreth 0.5% , atėherė, borxhi pėr frymė nė 2013-n do tė jetė rreth 314.271 lekė apo rreth 9.8% mė shumė se nė 2012-n. Nė kėto kushte, njė familje shqiptare mesatare prej 4 personash, pėr vitin 2013 mbart njė borxh prej 1 257 084 lekė. Por ndėrkohė, nuk duhet harruar se jo e gjithė popullsia kontribuon me taksa dhe tatime nė buxhetin e shtet. Kjo do tė thotė se “borxhi pėr taksapagues” apo persona qė realisht do e shlyejnė atė ėshtė akomė mė i lartė. 


Burimi: Ministria e Financave , INSTAT
Komentet dhe pėrpunimi: ODA


1- Nėse jeni tė interesuar pėr ecurinė e kėtij indikatori qė nga viti 2000, mund tė lexoni mė shumė kėtu: http://open.data.al/sq/lajme/lajm/lang/sq/id/532/Shuma-e-borxhit-per-fryme-ne-vitet-2000-2012
 
2- Tė dhėnat pėr stokun e borxhit pėr vitet 2010-2012 janė marrė nė “Treguesit e borxhit – 9 mujor, 2012”: http://www.minfin.gov.al/minfin/pub/buletini_9_m_2012_copy_1_4272_1.pdf
Stoku i borxhit pėr vitin 2013 ėshtė pėrllogaritur, bazuar nė nivelin 62.6% e PBB-sė tė shpallur nga Kryetari i Komisionit tė Ekonomisė dhe Financave, Z. Spaho (Procesverbali i Seancės Plenare, dt 7.12.2012, fq 4) dhe parashikimit tė PBB-sė pėr vitin 2013 tė Ministrisė sė Financave nė Tabelėn nr.6 tė Ligjit tė Buxhetit pėr vitin 2013.
 
3- Tė dhėnat e popullsisė pėr vitin 2010 dhe 2011 janė marrė nga INSTAT,ndėrsa pėr vitet 2012-2013 janė pėrllogaritje tė ODA-s.

4-http://www.minfin.gov.al/minfin/pub/kuadri_makroekonomik_e_fiskal_per_periudhen_2012_2014_vkm_nr_748_date_2_11_2011_2761_1.pdf
 
5- http://www.minfin.gov.al/minfin/pub/buletini_9_m_2012_copy_1_4272_1.pdf
 
6- Rritja 0.5% ėshtė supozuar nisur nga tė dhėnat e INSTAT nė “Rezultatet kryesore – Censusi i popullsisė dhe banesave pėr vitin 2011” sipas tė cilit numri i lindjeve nė vitin 2011 ishte rreth 34 mijė, ndėrsa numri i vdekjeve rreth 20 mijė (fq 7). Duke abstraguar nga faktorėt e tjerė qė ndikojnė nė rritjen e popullsisė, ėshtė supozuar se popullsia do tė ruajė tė njėjtėn ecuri edhe pėr vitet 2012-2013, duke u shtuar me rreth 14 000 persona nė vit, apo rreth 0.5%.




Dataset-et nė format excel : Dataset-et nė format XML, N3 :
    Kontribues: Blerta Zilja, M.Sc.