Ndryshimi i fundit: E Enjte, 14 Shtator 2017

Eksporti dhe Renta Minerare pėr Metalet nė Shqipėri dhe vende eksportuese 2010-2015

3 vite mė parė
Open Data Albania po hulumton mbi vlera tė eksporteve tė mineraleve metalike dhe artikujve me bazė kėto metale si dhe vlera tė rentės minerare. Analiza ėshtė fokusuar nė tė dhėna pėr vitet 2010 – 2015 dhe ka tregues krahasimor pėr vendin tonė, Republikėn e Kosovės dhe disa nga vendet kryesore eksploruese tė mineraleve. Sipas legjislacionit nė fuqi, ēdo person fizik apo juridik, qė ėshtė i licencuar dhe vepron nė industrinė minerare, paguan taksėn e rentės pėr mineralet qė nxjerr nga mbitoka dhe nėntoka si dhe nėnproduktet qė dalin nga kėto minerale.

Vlera e eksporteve tė mineraleve metalike dhe artikujve me bazė kėto metale, zė njė pjesė tė konsiderueshme tė vlerės totale tė eksporteve. Nė vitin 2010, vlera e eksporteve tė kėtij grupi mineralesh zinte rreth 19.2 % tė totalit tė eksporteve, pėr tė arritur nė 20.5% nė vitin 2011. Nė vitet 2012-2014 kemi rėnie tė peshės sė eksporteve tė kėtij grupi mineralesh ndaj totalit, ku nė vitin 2014 ato zėnė vetėm 14.1% tė vlerės sė totalit tė eksporteve. Pėr vitin 2013, tė ardhurat nga renta minerare ishin vetėm 2.6% tė tė ardhurave buxhetore.

Vlera e eksporteve tė mineraleve metalike sipas llojit, 2010-2014
(Vlera nė mln lek)



Burimi: Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave   
Komente dhe Analiza: Open Data Albania   



Burimi: Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave   
Komente dhe Analiza: Open Data Albania   


Peshėn mė tė madhe tė eksporteve pėr vitin 2014 e zė hekuri dhe ēeliku, si dhe artikujt e tyre. Eksportet e bakrit dhe artikujve tė tij pėr vitin 2014 ishin vetėm 4 049 ton, duke pėsuar njė rėnie me rreth 15% krahasuar me vitin 2013. Viti 2014 ka shėnuar njė rritje tė eksporteve tė aluminit dhe artikujve tė tij me rreth 19% krahasuar me vitin 2013, duke arritur nė  16 583 ton eksporte.

Sasia e eksporteve tė mineraleve metalike sipas llojit, 2010-2014



Burimi: Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave   
Komente dhe Analiza: Open Data Albania   


Pėr vitin 2015, nė ligjin pėr Taksat Kombėtare ėshtė refletuar njė ndryshim nė nivelin e rentės minerare pėr mineralet e grupit tė parė qė pėrfshijnė tė gjitha mineralet metalike si: argjendi, ari, bakri, kromi, nikeli, hekuri, plumbi, zinku. Nė rastin kur zotėruesit e lejeve tė shfrytėzimit pėr mineralet metalike, mineralin e nxjerrė nga sipėrfaqja/nėntoka e pėrpunojnė mė tej, duke prodhuar njė nėnprodukt, pėrqindja e rentės minerare tė aplikuar ėshtė sa 2/3 e pėrqindjes normale qė do tė aplikohej nėse produkti nuk do tė pėrpunohej.




Burimi: Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave   
Komente dhe Analiza: Open Data Albania   


Nė vendin tonė renta minerare llogaritet si pėrqindje ndaj vlerės sė pėrgjithshme tė shitjes me shumicė tė produktit. Kjo mėnyrė llogaritje aplikohet edhe nė vende tė tjera tė botės qė janė tė njohura pėr pasuritė e tyre tė nėntokės, si Australia, Brazili, Kina, Gana, Indonezia, Mongolia dhe Afrika e Jugut. Nė vende tė tjera si : Kanadaja, Kili, Peruja dhe Meksika pėrqindja e rentės minerare dhe vlera e saj bazohet nė metodat kontabėl tė njohjes sė shpenzimeve tė nisjes dhe ato operative. Po ashtu, diferenca mes vendeve gjejmė edhe nė normat e rentės minerare tė aplikuara. Nė disa vende aplikohet njė nivel rente minerare pėr njė mineral tė caktuar, ndėrsa nė vende tė tjera aplikohen nivele tė ndryshme rente minerare pėr tė njėjtin mineral nė varėsi tė rregullimeve pėrkatėse dhe gjendjes sė mineralit.

Nė vendet e shqyrtuara niveli i rentės minerare pėr mineralin e bakrit fillon nga 0% deri nė 30%. Vende si Australia, Brazili, Kina, Gana, Indonezia dhe Kosova aplikojnė nivelet mė tė ulėta se vendi ynė tė rentės minerare, qė fillojnė nga 0.5% deri nė 5%. Vendet e tjera aplikojnė nivele maksimale tė rentės minerare mė tė mėdha se vendi, duke filluar nga 7% deri nė 30%.



Burimi: Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave   
Komente dhe Analiza: Open Data Albania   


Niveli i rentės minerare pėr arin fillon nga 0% deri nė 21.5%. Brazili ėshtė vendi qė aplikon normėn mė tė ulėt prej vetėm 1%. Peruja aplikon nomat mė tė larta tė rentės minerare qė vijojnė nga 6% deri mė 21.5%. Kosova, sikurse dhe Gana, Kina, Australia, Mongolia, Afrika e Jugut, Indonezia aplikojnė norma minimale dhe maksimale mė tė ulėta tė rentės minerare pėr arin se vendi ynė.


Burimi: Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave   
Komente dhe Analiza: Open Data Albania   


Minerali i hekurit pėrbėn pjesėn mė tė madhe tė eksporteve tė mineraleve metalike. Norma e rentės minerare e aplikuar pėr mineralin e papėrpunuar tė hekurit ėshtė 5%, ndėrsa nė rastin kur ky mineral pėrpunohet aplikohet njė rentė prej 3.33%. Nė vende si Kili, Kanadaja dhe Peruja renta minerare pėr kėtė mineral arrin deri nė 21.5%. Norma tė ulėta tė rentės minerare pėr hekurin aplikojnė Brazili dhe Indonezia me pėrkatėsisht 2% dhe 3%.


Burimi: Drejtoria e Pėrgjithshme e Doganave   
Komente dhe Analiza: Open Data Albania   




Dataset-et nė format excel : Dataset-et nė format XML, N3 :
    Kontribues: Ina Baja