Ndryshimi i fundit: E Enjte, 14 Shtator 2017

Financimi i shėndetėsisė pėr frymė nė Shqipėri nė vitet 2004-2014 dhe krahasimi i tij me vendet e rajonit

4 vite mė parė
Open Data Albania ka marrė nė shqyrtim se sa ėshtė shpenzuar nga Buxheti i Shtetit pėr shėndetėsinė pėr cdo banor tė vendit tonė nė vitet 2004-2014. Indikatori ėshtė llogaritur si raport i financimit tė shėndetėsisė me popullsinė pėrkatėse tė atij viti, ecuria e tė cilit jepet nė grafikun nė vijim. Financimi total pėr shėndetėsinė nga Buxheti pėrbėhet nga buxheti i  Ministrisė sė Shėndetėsisė dhe Tė ardhurat nga kontributet e sigurimeve shėndetėsore, tė cilat administrohen nga ISKSH.




Burimi: Ministria e Financave, INSTAT
Pėrpunimi dhe komentet: ODA

Nė vitin 2004 ėshtė shpenzuar mesatarisht 6 597 lekė nga Buxheti i Shtetit pėr shėndetėsinė, pėr cdo banor tė Shqipėrisė dhe qė prej kėtij viti, ky nivel ka ardhur pėrgjithėsisht nė rritje. Nė trendin e tij ka ndikuar rritja e buxhetit pėr shėndetėsinė, mbledhja nė rritje e kontributeve nga sigurimet shėndetėsore dhe ulja e popullsisė nga viti nė vit. 2010-a dhe 2013-a janė vitet me rritjen mė tė ulėt tė shpenzimeve tė shėndetėsisė pėr frymė, si pasojė e uljes sė  buxhetit tė Ministrisė sė Shėndetėsisė. Efekti negativ i tkurrjes sė fondeve pėr kėtė ministri mbi shepnzimet e shėndetėsisė pėr frymė mundi tė eleminohej nga rritja e tė ardhurave nga sigurimet shėndetėsore dhe ulja e popullsisė. 

Vitet 2007, 2009 dhe 2011 spikasin pėr rritjen e lartė tė shpenzimeve tė shėndetėsisė pėr frymė, duke shėnuar pėrkatėsisht vlerat 8 981 lekė (+16.84%), 11 062 lekė (+13.74%) dhe 12 447 lekė (+12.04%). Pas kėtij viti, shpenzimet e shėndetėsisė pėr frymė kanė njohur njė rritje modeste, duke ngelur brenda kufirit tė 13 000 lekėve. Pėrjashtim bėn parashikimi pėr vitin 2014, ku pritet njė rritje e ndjeshme e kėtij indikatori, me 9.14%.  Kėshtu, niveli i shpenzimeve tė shėndetėsisė pėr frymė mendohet tė arrijė nė 14 109 lekė, 1 182 lekė mė shumė se nė 2013-n dhe 1 350 lekė mė shumė se nė 2012-n. Krahasuar me 10 vjet mė parė (2004-n), Shqipėria po shpenzon nga buxheti i saj 2.1 herė mė shumė pėr frymė pėr shėndetėsinė.

Sfida pėr tė rritur financimin e shėndetėsisė pėr frymė nė 2014-n ngelet pėr t’u verifikuar, pasi varet nėse buxheti do tė realizojė parametrat fiskal tė parashikuar dhe nėse mosrealizimi i tyre do tė shoqėrohet me tkurrje tė financimeve tė sektorėve prioritarė, duke pėrfshirė kėtu edhe shėndetėsinė, sikurse ka ndodhur nė vitet e mėparshme gjatė rishikimimt tė buxhetit. Risku pėr realizimin e kėtij objektivi nė 2014-n ėshtė akoma mė i lartė po tė mbahet parasysh se rritja e shpenzimeve tė shėndetėsisė pėr frymė po mbėshtetet kryesisht nė rritjen e tė ardhurave nga sigurimet shėndetėsore dhe jo nga rritja e buxhetit tė Ministrisė sė Shėndetėsisė. Grafiku nė vijim paraqet ecurinė ndėr vite tė shpenzimeve tė shėndetėsisė pėr frymė, buxhetit tė Ministrisė sė Shėndetėsisė, tė ardhurave nga kontributet e sigurimeve shėndetėsore dhe popullsisė.



Burimi: Ministria e Financave, INSTAT
Pėrpunimi dhe komentet: ODA

Interes tė vecantė paraqet krahasimi i nivelit tė shpenzuar pėr shėndetėsinė pėr frymė nga Shqipėria me vendet e tjera tė rajonit. Grafiku nė vijim jep njė pamje tė kėtij indikatori, tė shprehur sipas Paritet tė Fuqisė Blerėse, nė dollarė korrent.


Burimi: Ministria e Financave, INSTAT
Pėrpunimi dhe komentet: ODA


Sikurse mund tė vihet re, deri nė vitin 2012, Shqipėria ka qėnė nė mėnyrė konstante vendi me shpezimet ndjeshmėrisht mė tė ulta tė buxhetit qėndror pėr shėndetėsinė pėr frymė, nė gjithė rajonin. Nė 2012-n, sipas Organizatės Botėrore tė Shėndetėsisė, Shqipėria ka shpenzuar mesatarisht 258$ pėr frymė, ndėrkohė qė vendi i dytė pas saj, i mbajtur nga Maqedonia shpenzonte 2-fishin, 535$. Hendeku thellohet akoma mė tej nėse krahasohemi me Malin e Zi, i cili shpenzon 2.3 herė mė shumė apo 535$ pėr frymė, Bosnje dhe Hercegovinėn (2.56 herė mė shumė apo 660$) dhe Serbinė (3 herė mė shumė apo 704$).

Mė poshtė jepet informacioni nė mėnyrė tabelare pėr shpezimet e shėndetėsisė pėr frymė bazuar nė tė dhėnat e Buxhetit tė Shtetit ndėr vite dhe mė tej, nė nivel rajoni.


Burimi: Ministria e Financave, INSTAT
Pėrpunimi dhe komentet: ODA




Dataset-et nė format excel : Dataset-et nė format XML, N3 :
    Kontribues: Blerta Zilja, M.Sc.